Wereldgebeuren

Het probleem van de multiculturele samenleving

Andreas Murre·29 mei 2026·5 min leestijd

Na hevige protesten tegen de komst van nieuwe asielzoekers, klinkt steeds vaker dat dat ten koste zou gaan van Nederlandse burgers. Er wordt over omvolking gesproken. Dus de Nederlandse Nederlanders worden vervangen door "Nederlanders" met ander DNA of een andere cultuur. Veel christenen willen de "vreemdeling" wel helpen, maar ook waken dat er geen sterkere cultuur de "Nederlandse cultuur" verdringt.

Hoewel de Bijbel laat zien dat regeringsleiders verantwoordelijk zijn voor de burgers van hun land, en in zekere zin niet voor de burgers van een ander land, waar hun regeringsleiders weer verantwoordelijk voor zijn, is het verder Bijbels lastig te definiëren wie dan burgers zijn van een specifiek land.

De grenzen van een natiestaat worden in de Bijbel niet gedefinieerd zoals de grenzen van het gezin (vader, moeder, kinderen) en de grenzen van de gemeente (gelovige volgelingen van Jezus) worden gedefinieerd. Dus wat maakt iemand een burger van een bepaalde natiestaat? Een paspoort? Een gedeelde cultuur, religie of taal? Of enkel gedeeld DNA?

De grenzen zijn veranderlijk en volken bewegelijk, maar daarboven staat de soevereine God die deze veranderlijke woongebieden toewijst, met wijze tijdslimieten die eraan bijdragen dat ze Hem zullen zoeken, dat we leren dat die donkere schaduwen van aardse grenzen verwijzen naar een veel heerlijker woongebied, een beweeglijk, blijvend Koninkrijk. Hij heeft de hun van tevoren toegemeten tijden bepaald, en de grenzen van hun woongebied, opdat zij de Heere zouden zoeken, of zij Hem misschien al tastend zouden mogen vinden. (Handelingen 17:26-27)

Nu zijn de bewegingen van volken allereerst in Gods hand, meestal als oordeel, zoals toen het Joodse volk vanwege zonde verstrooid werd. Vaak gedrongen door kwaad als oorlogen of rampen. Maar hoe dan ook leiden deze bewegingen tot contact met andere culturen en de vermenging daarmee.

Botsende culturen in één samenleving

Hoe goedbedoeld pogingen ook zijn om verschillende culturen met elkaar te verenigen, toch zullen multiculturele pogingen zonder gezamenlijk fundament onvermijdelijk leiden tot een identiteitscrisis waarin uiteindelijk het recht van de sterkste cultuur de identiteit zal bepalen.

Een deel van de Nederlandse bevolking lijkt met meer wetten en regels botsende culturele of religieuze waarden te willen onderdrukken. Ik zie geen heil in zo'n verzorgingsstaat die alles tot in detail regelt, om het zo voor zo veel mogelijk mensen leefbaar te maken. Verschillende culturen in een land zullen uiteindelijk dan betekenisloos worden en samensmelten in een wettische, geïnstitutionaliseerde cultuur. Dat tast hoe dan ook de vrijheid en waarde van de burgers aan.

Een ander deel wil vechten om hun bedreigde culturele of religieuze waarden vast te houden, maar door onze zonde, zeker als Nederland, hebben we het oordeel verdiend. Minstens het oordeel van verdeeldheid. Dus alle menselijke pogingen buitenom een bovennatuurlijk ingrijpen zullen uiteindelijk niets oplossen. Wetten kunnen tijdelijk wat onderdrukken, strijd kan je even de sterkste laten lijken, maar snel zal dan binnen de sterkere cultuur een strijd ontstaan tussen subculturen daarbinnen.

Jezus' multi-etnische samenleving

Het probleem is linksom of rechtsom niet op te lossen, niet door meer wetten en niet door meer strijd. Het zondige vlees is vijandig gezind, het wil voorspoed voor zichzelf ten koste van anderen. Enkel opofferende liefde kan vijanden verenigen, zoals Jezus dit historisch heeft laten zien en mogelijk heeft gemaakt.

Een multiculturele samenleving van zondige, onwedergeboren mensen is niet mogelijk. Maar Paulus zegt iets bijzonders in Efeze 2. Hij laat zien dat in Christus vijandig gezinde volken en culturen met elkaar verzoend worden.

Want Hij is onze vrede, Die beiden één gemaakt heeft. En door de tussenmuur, die scheiding maakte, af te breken, om die twee in Zichzelf tot één nieuwe mens te scheppen en zo vrede te maken. (Efeze 2:14-15)

Alleen in Christus smelten verschillende, eerst vijandig gezinde volken samen tot één nieuwe mensheid.

De enige gedeelde cultuur die standhoudt is die van Christus, die zal voortgezet worden tot op de nieuwe aarde waar we samen met Abraham, Izak en Jakob aan één tafel zullen genieten van volmaakte eenheid.

En Ik zeg u dat er velen zullen komen van oost en west en zij zullen aan tafel gaan met Abraham, Izak en Jakob in het Koninkrijk der hemelen, en de kinderen van het Koninkrijk zullen buitengeworpen worden in de buitenste duisternis; daar zal gejammer zijn en tandengeknars. (Mattheüs 8:11-12)

Ja, als we op onze eigen zondige manieren strijden voor ons aardse, vergankelijke koninkrijkje, zullen we eindigen als vreemdelingen, buitengeworpen, net als de Joden die hun Messias verwierpen. Maar wanneer we Jezus volgen in opofferende liefde, zullen we het Koninkrijk erven en zal Zijn getuigenis vreemdelingen verenigen uit alle windstreken.

Oefen in je gemeente

Hoewel de globale eenheid straks pas volledig gerealiseerd zal zijn, is er in deze woestijn van verdeeldheid als het ware een oase van eenheid in Christus. De gemeente is het voorproefje van hoe het straks zal zijn. Hoe het politiek opgelost moet worden weet ik niet, maar in de gemeente van Christus leer je deze liefdevolle eenheid als discipelen van Jezus onderling uit te leven. En het blijft niet binnen de gemeente. Volgelingen van Jezus leven dit uit, juist ook in de bredere samenleving, als getuigenis dat een oproep is aan alle "vreemdelingen" van Christus om zich af te keren van zondige vijandschap en te vertrouwen op Zijn grensoverschrijdende opoffering die de vijandschap wegneemt.

Onze eerste prioriteit is niet een aards koninkrijk, maar Zijn Koninkrijk en Zijn gerechtigheid. Wij getuigen, als ambassadeurs, grens- en cultuuroverschrijdend van een ander Koninkrijk waar inderdaad niemand zonder inburgeringscursus welkom is. Zonder het bloed van Jezus in je paspoort zul je vervreemd blijven van Gods volk, vreemdeling wat betreft de beloften, zonder hoop en zonder God in deze wereld (Efeze 2:12), die met alle aardse koninkrijken op een dag zal vergaan.

Maar door Christus "hebben wij beiden door één Geest de toegang tot de Vader. Zo bent u dan niet meer vreemdelingen en bijwoners, maar medeburgers van de heiligen en huisgenoten van God." (Efeze 2:18-19)

Over omvolking gesproken.

Gerelateerde artikelen

Alle