Vanaf het begin van de tijd heeft de God van hemel en aarde de oorlog verklaard aan alle wijsheid die Zijn eigen wijsheid negeert. Hij duldt geen rivalen als het om ons vertrouwen gaat. Daarom is kunstmatige intelligentie (AI) zo gevaarlijk voor de Christen, en vooral voor de voorganger.
We moeten eraan herinnerd worden dat Gods wijsheid niet de wijsheid van een supercomputer is. We hebben een nieuwe overtuiging nodig dat Gods aanwezigheid Gods werk moet doen. We moeten gewaarschuwd worden: leunen op kunstmatige intelligentie in plaats van op de Heilige Geest zal uiteindelijk uitlopen op een nederlaag. Om dit duidelijk te maken, wil ik dat we duizenden jaren teruggaan in de tijd en AI meenemen naar de Kanaänitische stad Ai.
Overwinning bij Jericho
We beginnen aan de vooravond van Jozua's eerste inval in het beloofde land.
Stel je voor dat je in de verte naar de vesting Jericho staart. Je overlegt met je generaals, bekijkt je landkaarten, spreekt met je mannen en controleert nog eens elke stap van de inval. Je opent je MacBook, neemt nog een hap van de appel en vraagt ChatGPT om je plan te bekijken en eventuele wijzigingen voor te stellen. Ja, zeker, antwoordt het direct. Er moeten op elk niveau aanpassingen komen.
De Jordaan oversteken tijdens de overstroming? Onmogelijk. Je leger besnijden in vijandelijk gebied? Dwaas. Een week lang je hele leger blootstellen aan de blikken van de vijand? Onverstandig. Zeven dagen rond de muren marcheren, en dan denken dat één uitroep en een trompetstoot de vesting van de vijand omver zullen werpen? Lachwekkend.
Gods strategie voor de overwinning ging het verstand te boven. Zijn gedachten waren niet de gedachten van mensen of engelen. Zijn wegen waren niet de wegen van een supercomputer. Dus moest Jozua het leger nemen, zeven dagen om de stad lopen, met groot gejuich en trompet geschal en op het wonder wachten. Dag één gaat voorbij — niets. Dag twee gaat voorbij — geen teken van vooruitgang. Dag drie gaat voorbij — alleen wat gelach vanaf de muren. Waar is de stormram? Waar zijn de ladders? vroeg de vijand zich af. Wat zijn ze aan het doen?
Een ramshoorn kon geen stenen en mortel losmaken. Wat had Jericho te vrezen van een kist, zeven priesters, zeven trompetten of zeven dagen waarin de vijand zijn stappen telde? De aanvoerders van Jericho hadden geen superintelligentie nodig om uit te rekenen of die wandelingen een echte dreiging vormden. Als ze het hadden kunnen vragen, had ChatGPT alle inzichten van de grootste architecten en generaals door de eeuwen heen verzameld; het had alle boeken over wetenschap en oorlog uitgepluisd en geen enkel bewijs gevonden dat hun muur in gevaar was door stille wandelingen of luid geschreeuw. Maar al snel voelden ze de aarde onder hun voeten trillen. De Hebreeuwse God — in de dwaasheid van Zijn wijsheid — was tegen hen. De muur stortte in; ze waren spoedig gestorven, hun stad in vlammen.
Wat kunnen we van deze overwinning zeggen? Ze was onlogisch, ondoorgrondelijk, onredelijk, een raadsel voor mensen, engelen en computers. Het vreemde van deze overwinning was als een handtekening — deze strijd was van de Heere. Zoals zovele andere veldslagen was hij beloofd door God, uitgevoerd door mensen en werkelijkheid geworden door geloof. "Door het geloof zijn de muren van Jericho gevallen, nadat men er zeven dagen omheen getrokken was" (Hebreeën 11:30).
Ze hadden niet het beste van natuurlijke of kunstmatige intelligentie nodig; ze hadden de dwaasheid van het geloof en Gods aanwezigheid nodig (1 Korinthe 1:25). Aan de vooravond van de strijd, bij het begin van deze zevenjarige veldtocht, stuurde God geen technologie om Jozua te helpen; Hij stuurde de Vorst van Zijn leger om Jozua op de knieën te brengen. Wat God aan Jozua gaf, geeft Hij ook vandaag aan ons — geen sluiproutes en trucjes, maar een belofte: "Wees sterk en moedig, schrik niet en wees niet ontsteld, want de HEERE, uw God, is met u, overal waar u heen gaat" (Jozua 1:9).
Nederlaag bij Ai
Vergelijk dit nu eens met de tweede veldslag, de enige die Jozua verliest. Hij stuurt verspieders naar Ai. Die komen terug met de boodschap dat deze kleine bevolking maar een klein deel van het leger nodig heeft. Jozua stuurt drieduizend man, een logische keuze gezien de grootte van de tegenstander. Hadden ze hun computers geraadpleegd, dan was drieduizend een verstandige strategie geweest. Maar tot ieders verbazing slaat Israël op de vlucht voor het kleine broertje van het machtige Jericho. Zesendertig mannen sterven in deze schande.
Jozua scheurt zijn kleren, en hij en de oudsten gooien stof op hun hoofd. Wat was er misgegaan? Hoe konden ze zo verschrikkelijk falen? Het hart van het volk smelt weg. Geeft God hun het land of niet?
Ze hadden vertrouwd op hun ogen, op hun eigen gevoel. Ze namen aan dat ze genoeg wisten en handelden naar wat ze hadden. De Heere hoefde voor zoiets kleins niet lastig gevallen te worden. Deze overwinning was wel te regelen. Goddelijke leiding zou overdreven zijn. Ze hadden het geloofsspektakel van de vorige keer niet nodig; ze hadden dit zelf in de hand. Ze konden het alleen overzien, optrekken en overwinnen. Er was geen Openbaarder nodig voor openbaring. Ze verwarden kennis van de opdracht met Gods aanwezigheid bij hen op die opdracht.
Hadden ze de Heere van tevoren gevraagd, dan hadden ze ontdekt dat er iets mis was in hun kamp. Hun ogen keken alleen naar de vijand, niet naar zichzelf. De Heere had hun ongehoorzaamheid kunnen onthullen vóór de nederlaag. Zesendertig mannen hadden kunnen blijven leven.
Broeders, Gods ogen rusten niet alleen op de zondige Kanaänieten in het beloofde land. Zijn ogen rusten op ons en op onze mensen. Hoe we Hem gehoorzamen, op Hem vertrouwen en zijn aangezicht zoeken, heeft meer met overwinning te maken dan goede plannen of uitgebreide preekschetsen. We kunnen niet leunen op ons eigen inzicht (of dat van een computer), zelfs niet als we sterker in aantal zijn. Wat heeft dat voor zin als God een Achan in het kamp ziet?
En hoeveel predikers lijken op Achan met zijn gestolen buit? Verboden teksten, geleende kennis, onrechtmatige stukken die zijn gekopieerd en geplakt omdat een snelle AI-vraag makkelijker was dan zelf het werk te doen. Voor mij hebben deze de glans van vervloekte voorwerpen, goud en zilver onder de ban.
De overwinning bij Jericho leerde heel Israël dat God hen ten strijde moet leiden. Vertrouw Hem, ook als het plan geen zin lijkt te hebben. Heb je datzelfde niet geleerd? De Bijbel is een lang verhaal vol van zulke onverwachte overwinningen — mannen van wie geloof op de proef werd gesteld, mensen die hun leven waagden op wat God zei in plaats van op wat ze zelf dachten.
Wat is een goed bestudeerde en mooi uitgesproken preek, grotendeels gebouwd op het fundament van kunstmatige intelligentie? Is het geen gestolen buit? Wat is die rechtzinnige leer waard, opgeroepen met een paar toetsaanslagen, als de rechtzinnige liefde ontbreekt? Is dit de zegen waar Jakob een hele nacht voor worstelde, de zegen die hem de rest van zijn leven kenmerkte? Heilige gedachten van mensen mogen aangedreven worden door de motoren van AI-zoekmachines. Er kan goud zitten in hun rechtzinnigheid of welsprekendheid, maar te vaak zijn dit klompjes die genomen zijn door luiheid, gebrek aan ervaring en gebrek aan gebed. Een leven lang preken, Bijbelstudies en zondagsschoollessen door AI gemaakt, zal God geen eer brengen en eindigen in een nederlaag.
Overwinning bij Ai
Israël had berouw; Achan werd vernietigd. Ze gingen weer de strijd aan.
God geeft hun nu aanwijzingen om de vijand in een hinderlaag te lokken. Zijn plannen voor hen — slim en tactisch — verschillen weinig van wat elke generaal had kunnen bedenken. Soldaten sluipen 's nachts achter de stad, en een kleine groep doet alsof ze opnieuw vluchten, om zo het vijandelijke leger uit de stad te lokken. Deze keer vernietigen de verborgen soldaten de stad en omsingelen ze de vijand. Heel anders dan stille wandelingen en blazende trompetten; dit plan past bij het verstand van zowel mens als computer.
Maar zelfs hier zet God zijn handtekening. Israël zou overwinnen, niet door hun betere plan of grotere aantallen, maar omdat Jozua de Heere gehoorzaamde en zijn speer de hele strijd lang omhoog hield: "Jozua trok zijn hand, waarmee hij de werpspies uitgestoken had, niet terug, totdat hij alle inwoners van Ai met de ban geslagen had" (Jozua 8:26). Zoals bij Israëls eerste strijd na de uittocht uit Egypte, toen Mozes zijn staf omhoog hield voor de overwinning op Amalek (Exodus 17:8–13), zo houdt Jozua nu zijn speer omhoog om de overwinning te verzekeren. Dit zijn de wegen van God.
Wat is hier de boodschap? Voorgangers mogen hun vertrouwen op God en zijn Geest nooit vervangen door gereedschap. De strijder van God vertrouwt niet op zijn speer of zijn wagens of zijn ChatGPT. Als je je gereedschap misbruikt, leg het weg. Je hebt het niet nodig. Als je het op een goede manier kunt gebruiken, neem je dan voor om het nooit op een luie manier te gebruiken. God is je enige vertrouwen.
Het werk van de bediening is bovennatuurlijk. Neem je computer mee naar het kerkhof en kijk hoeveel succes hij heeft in het roepen van de doden. Maar één woord van Christus Jezus, één bezoek van de Vorst van de legers van de Heere, en er staan weer Lazarussen op. De zwakheid van de mens — zijn beperkte kennis, zijn gebrek aan welsprekendheid, zijn menselijke onvolmaaktheden — is meer dan opgewassen tegen de vijand als God met hem is. Door geloof kan zijn geroep de ondoordringbare muren van het opstandige hart laten vallen, want God heeft beloofd verheerlijkt te worden in de zwakheid van de mens. Hij heeft zijn grootste handtekening gegraveerd op de dwaasheid van het kruis.
Maar grijp oneerbiedig naar kennis die niet de jouwe is, leun op de sluiproute, ga ten strijde in een wapenrusting die je niet hebt uitgeprobeerd, stel je vertrouwen op AI, en je zult de nederlaag van Ai leren kennen. Op papier ziet het er logisch uit, de plannen zijn geniaal, je hebt meer dan genoeg kracht om het te volbrengen, en toch zul je vallen, omdat de Heere niet met je is. Dit standpunt is niet tegen techniek; het is tegen het misbruik van techniek en tegen het vertrouwen op techniek. Het is tegen leunen op het vlees — je eigen vlees of digitaal vlees. Het is tegen leunen op enige wijsheid behalve die van de Heere.
Voorganger, met al je zwakheden en beperkingen, predik het Woord. Predik zoals God je gemaakt heeft om te prediken. Studeer hard, bid harder, smeek om hulp en geef niet toe aan kunstmatig preken. Als God het had gewild, had Hij Zijn leger van serafijnen met vurige tongen kunnen sturen om aan de mensenwereld te prediken. Hij had Gabriël kunnen sturen om al het werk te doen. Maar dat deed Hij niet. Hij heeft jou niet nodig, gekleed in alle kennis van de voorgangers van vroeger; Hij heeft je nodig in afhankelijkheid van Hem: op je knieën, wachtend tot Zijn kracht zich laat zien.
Jozua hoefde niet alle militaire wetenschap te raadplegen; hij moest God ontmoeten en Zijn aanwijzingen ontvangen, hoe ongeloofwaardig die ook leken. Dat is wat wij vandaag nodig hebben. Waar zijn Gods generaals die geen raad zoeken bij een computer, maar vertrouwen op Gods eigen middelen van Woord en gebed? Zulke mensen zullen de muren van Jericho zien vallen, vijandelijke vestingen zien branden en Gods volk zien binnentrekken in het beloofde land.
Vertaling van: Artificial Preaching: The Temptation of AI
